Ο Οργανισμός Διαχείρισης Υδάτων Θεσσαλίας (ΟΔΥΘ) παρουσιάζει τον απολογισμό της αρδευτικής περιόδου 2025, μιας χρονιάς που σημαδεύτηκε από έντονο υδατικό έλλειμμα λόγω του φτωχού υδρολογικά χειμώνα για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά.
Ταμιευτήρας Ν. Πλαστήρα
Η λίμνη Ν. Πλαστήρα, παρά τα περιορισμένα υδατικά της αποθέματα, αποτέλεσε φέτος τον κύριο τροφοδότη για τις εκτάσεις που αρδεύονται από επιφανειακά ύδατα στη Θεσσαλία. Πριν την έναρξη της αρδευτικής περιόδου, το ωφέλιμο υδατικό απόθεμα της λίμνης, δηλαδή ο όγκος νερού που μπορούσε να χρησιμοποιηθεί, χωρίς να παραβιαστεί το θεσμοθετημένο οικολογικό όριο (794 μ.) της λίμνης, αντιστοιχούσε στο 50% των απαιτούμενων ποσοτήτων νερού που χρησιμοποιούνται κατά κανόνα για την εξυπηρέτηση της άρδευσης, γεγονός που καθιστούσε αναπόφευκτη την μη προσέγγιση της στάθμης του οικολογικού ορίου.
Παρά το γεγονός ότι η αρδευτική περίοδος καθυστέρησε φέτος να ξεκινήσει λόγω των ευεργετικών βροχοπτώσεων του Μαΐου, οι επιπλέον εισροές ήταν της τάξης των 16 εκ. κυβικών μέτρων, επομένως εξοικονομήθηκαν οι ποσότητες νερού που αντιστοιχούν στις αρδεύσεις του Μαΐου, οι οποίες ανέρχονται σε 10 εκ. κυβικά μέτρα, δηλαδή μόλις το 10% της συνολικά απαιτούμενης ποσότητας.
Δεδομένων αυτών των δυσμενών συνθηκών, είχε αποφασιστεί από τον ΟΔΥΘ, με τη σύμφωνη γνώμη των φορέων διαχείρισης, να ολοκληρωθεί η αρδευτική περίοδος πολύ νωρίτερα μέσα στον Αύγουστο, δεδομένου ότι θα είχε προσεγγιστεί το οικολογικό όριο των 784 μ. πριν τα μέσα Αυγούστου.
Ωστόσο, οι βροχοπτώσεις που σημειώθηκαν τις πρώτες ημέρες του Αυγούστου, επέτρεψαν την διακοπή των εκταμιεύσεων μέχρι την 15η Αυγούστου. Η εξοικονόμηση αυτών των ποσοτήτων νερού συνέβαλε στην επανεκκίνηση της εκταμίευσης, με περιορισμένες ποσότητες νερού στις 16/8, με στόχο να πραγματοποιηθεί μια τελευταία άρδευση των καλλιεργειών πριν τη λήξη της αρδευτικής περιόδου.
Αυτό είχε ως αποτέλεσμα την ολοκλήρωση των εκταμιεύσεων για τα εκτός δικτύου Ταυρωπού στις 19/8, ενώ στη συνέχεια και για μία εβδομάδα, πραγματοποιήθηκαν μικρές εκταμιεύσεις νερού της τάξης των 300.000 κ.μ. ανά ημέρα για να ολοκληρωθεί η τελευταία άρδευση σε όλες τις εκτάσεις εντός δικτύου Ταυρωπού, καθότι η άρδευση των καλλιεργειών στον Ταυρωπό πραγματοποιείται σειριακά, επομένως απαιτείται περισσότερος χρόνος για την ολοκλήρωση του κύκλου της τελευταίας άρδευσης.
Στην λήξη των εκταμιεύσεων νερού της φετινής αρδευτικής περιόδου (27/8), η στάθμη ύδατος στη λίμνη Ν. Πλαστήρα ανέρχονταν σε 784,20 μ., γεγονός που αντιστοιχεί σε υδατικό απόθεμα της τάξης των 4 εκατ. κυβικών μέτρων πάνω από το θεσμοθετημένο οικολογικό όριο των 784 μ.
Σε κάθε περίπτωση, η τήρηση του θεσμοθετημένου οικολογικού ορίου της λίμνης Ν. Πλαστήρα υπήρξε και αποτελεί αυστηρώς απαράβατη συνθήκη για τον ΟΔΥΘ. Επισημαίνεται ότι η συνθήκη αυτή, κατά το παρελθόν, σε αντίστοιχες περιόδους περιορισμένων υδατικών αποθεμάτων όπως η τριετία 2007-09, δεν πληρούνταν κατά κανόνα, με αποκορύφωμα το έτος 2008, όπου η στάθμη ύδατος της λίμνης κατήλθε σχεδόν τρία μέτρα (3 μ.) κάτω από το οικολογικό όριο των 784 μ., προκειμένου να ικανοποιηθούν οι αρδευτικές ανάγκες των καλλιεργειών.
Υπενθυμίζεται ότι ο ΟΔΥΘ, σύμφωνα με τη νομοθεσία, έχει ως κύριο σκοπό την ποσοτική και ποιοτική προστασία των υδάτων του Υδατικού Διαμερίσματος Θεσσαλίας και τηρεί απαράβατα τη σχετική νομοθεσία. Στο πλαίσιο αυτό, η διαχείριση των υδάτων της λίμνης Ν. Πλαστήρα και η προστασία της, ιδιαίτερα κατά τη φετινή χρονιά, αποτέλεσε μεγάλη πρόκληση για τον Οργανισμό Διαχείρισης Υδάτων Θεσσαλίας.
Συμπεράσματα
§ Η φετινή χρονιά υπήρξε η χειρότερη από πλευράς διαθεσιμότητας επιφανειακού αρδευτικού νερού εδώ και δεκαετίες στη Θεσσαλία.
§ Η διαχείριση του διαθέσιμου επιφανειακού νερού έγινε σε ένα άναρχο δίκτυο, όπου κατά κανόνα οι κύριοι καταναλωτές και κυρίως οι συλλογικοί φορείς (Δήμοι-ΤΟΕΒ) δεν διαθέτουν άδειες χρήσης νερού, ενώ ιδιαίτερα κρίσιμο είναι το γεγονός ότι δεν πραγματοποιούνται υδρομετρήσεις, ειδικά στις κεφαλές των εξυπηρετούμενων συλλογικών δικτύων.
§ Δεδομένου ότι οι ως άνω φορείς λειτουργούν ακόμη αυτόνομα, καθότι συνεχίζουν να διατηρούν την ευθύνη και την αρμοδιότητα (λειτουργία – συντήρηση) των αρδευτικών δικτύων στην περιοχή δικαιοδοσίας τους, δεν υπήρχε η δυνατότητα επιβολής περιορισμού της κατανάλωσης για όσους δεν το τήρησαν από μόνοι τους, παρά τις συνεχείς υποδείξεις του ΟΔΥΘ.
§ Οι φορείς άρδευσης (Δήμοι και ΤΟΕΒ) συνεχίζουν να διατηρούν τόσο την ευθύνη και την αρμοδιότητα (λειτουργία – συντήρηση) των αρδευτικών δικτύων στην περιοχή δικαιοδοσίας τους, όσο και την υποχρέωση της ισότιμης κατανομής του ελλειμματικού νερού (για φέτος) στο εσωτερικό δίκτυο δικαιοδοσίας τους. Δυστυχώς, εντός των επιμέρους εσωτερικών δικτύων των φορέων, παρατηρήθηκε το φαινόμενο να υπάρχουν περιοχές που υπεράρδευσαν, ενώ και άλλες στερήθηκαν κατά πολύ το νερό.
§ Οι απώλειες στην αγροτική παραγωγή φέτος είναι περιορισμένες ποσοτικά, σε σχέση με τις αναμενόμενες πριν την έναρξη της αρδευτικής περιόδου και με βάση τη δυσμενέστατη εικόνα της διαθεσιμότητας νερού που επικρατούσε. Οι όποιες απώλειες εντοπίζονται χωρικά σε ορισμένες περιοχές – καταληκτικά και οφείλονται στους λόγους που προαναφέρθηκαν.
Τα ως άνω συμπεράσματα πρόκειται να αποτελέσουν στη συνέχεια τη βάση για τη διαμόρφωση του οδικού χάρτη ενεργειών και του σχεδίου δράσεων του Οργανισμού Διαχείρισης Υδάτων Θεσσαλίας στην κατεύθυνση της ορθολογικής χρήσης του αρδευτικού νερού και ευελπιστούμε ότι αυτό θα επιταχυνθεί με την σταδιακή στελέχωση του Οργανισμού μας και την εκχώρηση των αντίστοιχων αρμοδιοτήτων. Θεωρούμε ότι όλοι θα πρέπει να συμβάλλουμε προς αυτή την κατεύθυνση».
Πηγή: ypaithros.gr | Συντάκτης: ypaithros.gr
ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ: Ορισμένα αναρτώμενα από το διαδίκτυο κείμενα ή εικόνες (με σχετική σημείωση της πηγής), θεωρούμε ότι είναι δημόσια. Αν υπάρχουν δικαιώματα συγγραφέων, παρακαλούμε ενημερώστε μας για να τα αφαιρέσουμε. Τα άρθρα που δημοσιεύονται εκφράζουν τον/την συντάκτη/τριά τους και οι θέσεις δεν συμπίπτουν κατ’ ανάγκην με την άποψη του energy942.gr (φωτογραφίες από διαδίκτυο).
