Ενδιαφέρουσα ανάλυση για την ξηρασία στη χώρα τον Νοέμβριο παρουσίασε τη Δευτέρα (17.11.2025) το Meteo, η μετεωρολογική υπηρεσία του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών.
Η έρευνα του Meteo για τις συνθήκες ξηρασίας στην Ελλάδα στις 10 Νοεμβρίου βασίζεται στην απόκλιση της υγρασίας των στρωμάτων υπεδάφους από τα κανονικά για την εποχή επίπεδα σε δύο στρώματα: α) το επιφανειακό στρώμα 7-28 εκατοστών, όπου η υγρασία εδάφους διαμορφώνεται κυρίως από τις μετεωρολογικές συνθήκες των τελευταίων εβδομάδων και β) το βαθύτερο στρώμα 28-100 εκατοστών, το οποίο έχει μεγαλύτερη αδράνεια στις μεταβολές του καιρού και αντικατοπτρίζει τις συνθήκες των τελευταίων μηνών.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Με βάση τα δεδομένα εδαφικής υγρασίας της υπηρεσίας Copernicus της Ευρωπαϊκής Ένωσης υπολογίζεται ο κανονικοποιημένος δείκτης εδαφικής υγρασίας (SSMI) λαμβάνοντας υπόψη τις τωρινές συνθήκες, καθώς και αυτές κατά την περίοδο αναφοράς 1991 – 2020. Στη συνέχεια, ανάλογα με την τιμή του δείκτη αυτού κατατάσσουμε την ξηρασία στα επίπεδα 1 έως 5, τα οποία με τη σειρά υποδηλώνουν ήπια, μέτρια, σημαντική, έντονη και ακραία ξηρασία.
Μετά τον ψυχρότερο του κανονικού και ιδιαίτερα βροχερό Οκτώβριο, καθώς και τα επεισόδια βροχοπτώσεων κατά το πρώτο δεκαήμερο του Νοεμβρίου, η υγρασία εδάφους και των δύο στρωμάτων είχε εμφανή άνοδο σε σχέση με τις αρχές Οκτωβρίου.
Η συσσώρευση υγρασίας είναι ιδιαίτερα εμφανής στο πιο επιφανειακό υπό εξέταση στρώμα υπεδάφους (7-28 εκ.), που όπως αναφέρθηκε αποκρίνεται πιο άμεσα στις μετεωρολογικές συνθήκες. Στο στρώμα αυτό, το σύνολο της χώρας πλην του μεγαλύτερου μέρους της Κρήτης βρίσκεται σε συνθήκες πλεονάσματος υγρασίας, όπως φαίνεται στους παρακάτω χάρτες του Meteo.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Όσον αφορά το βαθύτερο στρώμα (28-100 εκ.), καταγράφεται, επίσης, αύξηση της υγρασίας εδάφους σε μεγάλο μέρος της χώρας. Ωστόσο, λόγω της μεγαλύτερης αδράνειας του στρώματος αυτού, σε συνθήκες ήπιας έως έντονης ξηρασίας (επίπεδα 1 έως 4) βρίσκεται η Κρήτη και σε συνθήκες ήπιας ή μέτριας ξηρασίας (επίπεδα 1 και 2) βρίσκεται μεγάλο μέρος της Αττικής, της Εύβοιας, της ανατολικής Μακεδονίας και των νησιών του Αιγαίου.
Η περιεκτικότητα σε νερό στα στρώματα αυτά του υπεδάφους είναι κρίσιμα για την ανάπτυξη και απόδοση πολλών γεωργικών καλλιεργειών και αντικατοπτρίζει την επίδραση του υετού, την εξατμισοδιαπνοής και της απορροής/διήθησης νερού στο έδαφος σε ένα σχετικά μεγάλο χρονικό διάστημα. Όταν η εδαφική υγρασία σε αυτά είναι αρκετά κάτω από τα κανονικά για την εποχή επίπεδα μιας συγκεκριμένης περιοχής, αυτό συνεπάγεται συνθήκες (σχετικής) ξηρασίας και άρα παρατεταμένο υδατικό στρες για τις καλλιέργειες.
Όπως προαναφέρθηκε, τα επίπεδα ξηρασίας αυτά έχουν σχετική και όχι απόλυτη έννοια. Αντικατοπτρίζουν την κατάσταση του εδάφους σε σχέση με τις μέσες συνθήκες της περιόδου αναφοράς (1991-2020).
Για παράδειγμα, αν η εδαφική υγρασία είναι αρκετά χαμηλή για τα δεδομένα μιας περιοχής την συγκεκριμένη περίοδο του έτους, τότε ενδέχεται να έχουμε έως και επίπεδο 5 ξηρασίας (ακραία ξηρασία) χωρίς να είναι τελείως ξερό το έδαφος.
Παρομοίως, αν η εδαφική υγρασία είναι ιδιαίτερα χαμηλή σε απόλυτο βαθμό, αλλά σε κανονικά για την εποχή επίπεδα, τότε έχουμε κανονικές συνθήκες ξηρασίας (ο δείκτης SSMI είναι ελαφρώς αρνητικός ή θετικός).
Στις περιπτώσεις όπου ο δείκτης SSMI είναι σημαντικά θετικός τότε έχουμε σχετικό πλεόνασμα υγρασίας στο έδαφος.
Θα πρέπει να σημειωθεί ότι ελλείψει επιτόπιων παρατηρήσεων οι τιμές εδαφικής υγρασίας αποτελούν εκτίμηση εξειδικευμένου μοντέλου για την επιφάνεια της Γης (ERA5-Land) και κατά τόπους ενδέχεται να υπάρχουν αποκλίσεις από τις πραγματικές συνθήκες.
Πηγή: newsit.gr | Συντάκτης: Ανδρέας Μορφόπουλος
ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ: Ορισμένα αναρτώμενα από το διαδίκτυο κείμενα ή εικόνες (με σχετική σημείωση της πηγής), θεωρούμε ότι είναι δημόσια. Αν υπάρχουν δικαιώματα συγγραφέων, παρακαλούμε ενημερώστε μας για να τα αφαιρέσουμε. Τα άρθρα που δημοσιεύονται εκφράζουν τον/την συντάκτη/τριά τους και οι θέσεις δεν συμπίπτουν κατ’ ανάγκην με την άποψη του energy942.gr (φωτογραφίες από διαδίκτυο).
