Αναστάτωση έχει προκαλέσει τις τελευταίες ημέρες σε χιλιάδες παραγωγούς –με πληροφορίες που δεν διαψεύδονται από πλευράς πολιτείας να κάνουν λόγο για περίπου 40.000 (!) ΑΦΜ– η νέα Υπουργική Απόφαση του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων για τη βιολογική γεωργία, που εντάσσεται στο Οικολογικό Σχήμα Π1-31.9 «Διατήρηση μεθόδων βιολογικής γεωργίας και κτηνοτροφίας».
Η ρύθμιση αυτή έρχεται ως συνέχεια των ελέγχων στα προγράμματα βιολογικής κτηνοτροφίας και μελισσοκομίας και, σύμφωνα με το υπουργείο, έχει στόχο το «ξεκαθάρισμα του τοπίου» από νέους «μπουκαδόρους», που ενδιαφέρονται κυρίως για τις επιδοτήσεις.
Υψηλόβαθμα στελέχη του ΥΠΑΑΤ εξηγούν στην «ΥΧ» ότι η απόφαση προέκυψε μετά από παρατήρηση του Ελεγκτικού Συνεδρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης στον ΟΠΕΚΕΠΕ: «Στον έλεγχο διαπιστώθηκε ότι το Οικολογικό Σχήμα Π1-31.9 εφαρμόζονταν και σε παραγωγούς που βρίσκονταν σε μεταβατικό στάδιο. Προχωρήσαμε στην τροποποίηση, ώστε να εντάσσονται, πλέον, μόνο όσοι βρίσκονται σε πλήρες βιολογικό στάδιο. Με αυτόν τον τρόπο, εναρμονιζόμαστε με τις παρατηρήσεις του ελέγχου».
Τα στελέχη διευκρινίζουν, ακόμη, ότι οι παραγωγοί σε μεταβατικό στάδιο δεν αποκλείονται από τη συμμετοχή σε άλλα Οικολογικά Σχήματα. «Όταν ολοκληρώσουν τη μετατροπή, θα μπορούν να ενταχθούν στο Πρόγραμμα Π1-31.9. Εάν δεν ολοκληρώσουν τη μετατροπή, υπάρχει η δυνατότητα συμμετοχής σε άλλο Οικολογικό Σχήμα», προσθέτουν. Το ερώτημα, ωστόσο, που κυριαρχεί στις συζητήσεις των βιοκαλλιεργητών είναι πικρό: «Αφού το ήξεραν, γιατί μας κοροϊδεύανε για τον χρόνο πληρωμής;»
Κίνδυνος εγκατάλειψης
Την ίδια στιγμή, η απογοήτευση στον χώρο της βιολογικής γεωργίας δημιουργεί ένα κλίμα που μπορεί να οδηγήσει πολλούς παραγωγούς στην εγκατάλειψη του κλάδου. Το υψηλό κόστος των πιστοποιήσεων, οι απαιτήσεις σε τεχνικές γνώσεις και η μειωμένη απόδοση σε σύγκριση με τις συμβατικές καλλιέργειες κάνουν τη βιολογική γεωργία βιώσιμη μόνο όταν υπάρχει στιβαρή πολιτική στήριξης. Όταν αυτή χαλαρώνει, οι παραγωγοί αναγκάζονται συχνά να επιστρέψουν σε πρακτικές που υπονομεύουν τους ίδιους τους ευρωπαϊκούς στόχους.
Σύμφωνα με τον Πέτρο Κούτρα, γεωπόνο και σύμβουλο βιολογικής γεωργίας, η αναστάτωση στον κλάδο είναι έντονη, ιδιαίτερα για τους νεοεισερχόμενους του 2023 και 2024, οι οποίοι είχαν λάβει τις σχετικές ενισχύσεις, αλλά πλέον φαίνεται πως μένουν εκτός της τρέχουσας περιόδου.
«Ένα μεγάλο ποσοστό παραγωγών σκέφτεται να εγκαταλείψει τη βιολογική γεωργία, καθώς το μέλλον του κλάδου θεωρείται αβέβαιο», δηλώνει ο κ. Κούτρας. Προσθέτει, δε, ότι «στη νέα δήλωση ΟΣΔΕ θα χρειαστεί να αλλάξουν τον κωδικό που δήλωναν για τη βιολογική γεωργία, ώστε να επιλέξουν κάποιο άλλο Οικολογικό Σχήμα».
Ο ίδιος επισημαίνει ότι, ενώ η ελιά και άλλες δενδρώδεις καλλιέργειες ίσως έχουν εναλλακτικές επιλογές, οι αροτραίες καλλιέργειες αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα. Αναφερόμενος στη βιολογική γεωργία χωρίς ενισχύσεις, τονίζει ότι είναι πρακτικά αδύνατο οι παραγωγοί να την επιλέξουν χωρίς χρηματοδοτικά εργαλεία.
Η νέα απόφαση του ΥΠΑΑΤ δεν προσφέρει ένα ασφαλές πλαίσιο για τον τομέα, παρά το γεγονός ότι η πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης προωθεί πιο ήπιες και φιλικές προς το περιβάλλον μεθόδους παραγωγής, στις οποίες εντάσσεται η βιολογική γεωργία.
Νέος, αδικημένος και βιοκαλλιεργητής
Με έκδηλα τα σημάδια της απογοήτευσης, λόγω του αρνητικού κλίματος που έχουν δημιουργήσει οι πρόσφατες αποφάσεις του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης για τη βιολογική γεωργία, τοποθετείται στην «ΥΧ» ο Άρης Διβριώτης, ελαιοπαραγωγός από τη Στυλίδα.
Ο 26χρονος κ. Διβριώτης, ενταγμένος στο πρόγραμμα των νέων αγροτών και με πανεπιστημιακή εκπαίδευση, ασχολείται από παιδί με τη γεωργία. Σήμερα, καλλιεργεί 150 στρέμματα βιολογικής ελιάς, που βρίσκονται στον τρίτο χρόνο ένταξης και αναμένεται να ολοκληρώσουν τη διαδικασία τον Σεπτέμβριο.
Τα προηγούμενα χρόνια, δηλαδή το 2023 και το 2024, είχε λάβει τις ενισχύσεις που δικαιούνταν, ως βιοκαλλιεργητής υπό ένταξη. Με τις τελευταίες, όμως, εξαγγελίες του υπουργείου, μένει εκτός για την τρέχουσα περίοδο, γεγονός που, όπως δηλώνει, σηματοδοτεί μια αρνητική εξέλιξη για τον κλάδο της βιολογικής γεωργίας.
«Εγώ, προσωπικά, έχω αποφασίσει να μείνω σε αυτόν τον τομέα και θα συνεχίσω τη βιολογική καλλιέργεια με οποιοδήποτε κόστος. Ωστόσο, το χρηματοδοτικό εργαλείο ήταν καθοριστικό, καθώς τα έξοδα για τη βιολογική γεωργία είναι σχεδόν διπλάσια σε σχέση με τη συμβατική. Δεν είναι δυνατόν να λαμβάνονται τέτοιες αποφάσεις και να δημιουργούνται προβλήματα, ειδικά για νέους ανθρώπους που επέλεξαν να μείνουν στην ύπαιθρο και να επενδύσουν στον αγροτικό τομέα», δηλώνει εμφανώς απογοητευμένος.
Ο στρατηγικός ρόλος της βιολογικής γεωργίας
Η Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία και η στρατηγική «Farm to Fork» θέτουν σαφείς στόχους: Μέχρι το 2030, το 25% της γεωργικής παραγωγής στην ΕΕ θα πρέπει να είναι βιολογικό. Η Ελλάδα, με τον πλούσιο φυσικό της πλούτο και τα μοναδικά προϊόντα μεσογειακής διατροφής, διαθέτει συγκριτικά πλεονεκτήματα για να πρωταγωνιστήσει.
Τα τελευταία χρόνια, όμως, η πρόοδος κινείται αργά, ενώ οι πρόσφατες πολιτικές αποφάσεις φαίνεται να υπονομεύουν αντί να ενισχύουν τις προσπάθειες των παραγωγών. Η βιολογική γεωργία δεν αφορά μόνο τις ενισχύσεις. Είναι εργαλείο προστασίας του εδάφους και του νερού, μείωσης των φυτοφαρμάκων, διατήρησης της βιοποικιλότητας και διαφοροποίησης της ελληνικής παραγωγής στην παγκόσμια αγορά. Στην ουσία, αποτελεί ένα από τα λίγα συγκριτικά πλεονεκτήματα που μπορούν να διασφαλίσουν μακροπρόθεσμα την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής γεωργίας.
Οι κίνδυνοι της αδράνειας
Εάν η Ελλάδα δεν ευθυγραμμιστεί με τους στόχους της ΕΕ, κινδυνεύει όχι μόνο να χάσει σημαντικούς ευρωπαϊκούς πόρους, αλλά και να πλήξει την εικόνα της ως «καθαρής παραγωγού».
Οι επιπτώσεις μπορεί να είναι άμεσες στις εξαγωγές, ιδιαίτερα για προϊόντα που έχουν χτίσει διεθνώς ένα brand γύρω από την αυθεντικότητα και την ποιότητά τους, όπως το ελαιόλαδο, τα φρούτα και το μέλι. Παράλληλα, ενισχύεται η καχυποψία των καταναλωτών, οι οποίοι ήδη βομβαρδίζονται από αντιφατικές πληροφορίες και σκάνδαλα σχετικά με τα «μαϊμού» βιολογικά προϊόντα.
των Χρήστου Διαμαντόπουλου, Γιάννη Σάρρου
Πηγή: ypaithros.gr | Συντάκτης: ypaithros.gr
ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ: Ορισμένα αναρτώμενα από το διαδίκτυο κείμενα ή εικόνες (με σχετική σημείωση της πηγής), θεωρούμε ότι είναι δημόσια. Αν υπάρχουν δικαιώματα συγγραφέων, παρακαλούμε ενημερώστε μας για να τα αφαιρέσουμε. Τα άρθρα που δημοσιεύονται εκφράζουν τον/την συντάκτη/τριά τους και οι θέσεις δεν συμπίπτουν κατ’ ανάγκην με την άποψη του energy942.gr (φωτογραφίες από διαδίκτυο).
